ANALISA LAPORAN KESIHATAN – PESAKIT KE 2 OGOS 2026 - Persatuan Ukhuwah Sihat Ginjal Malaysia

Berdasarkan intake form + laporan makmal 20 Ogos 2026, saya akan buat analisis mengikut kerangka yang anda berikan. Saya juga semak guideline rasmi KDIGO semasa; KDIGO 2024 CKD masih menjadi guideline utama, manakala untuk anemia CKD kini sudah ada KDIGO 2026 Anemia in CKD

Nota penting: Ini ialah analisis berasaskan data yang diberikan dan bukan pengganti penilaian nephrologist/doktor yang merawat. Dalam kes ini terdapat beberapa keputusan yang sangat serius dan memerlukan tindakan perubatan, bukan pendekatan diet sahaja.

Pesakit: Nxx Xxxxxxxx, wanita, 36 tahun

1. GAMBARAN BESAR

Gambaran keseluruhan menunjukkan CKD yang sangat lanjut, G5, dengan:

eGFR 3 mL/min/1.73 m²
creatinine 1,149 µmol/L
urea 26.5 mmol/L
protein urin 3+
hematuria
hyperphosphatemia
calcium 1.46 mmol/L — critical
Hb 5.6 g/dL — critical
RBC 2.15 ×10¹²/L
Hct 18%
MCH rendah
potassium 5.1 mmol/L
severe dyslipidemia
oedema
urine berbuih
sejarah proteinuria tinggi
sejarah biopsy buah pinggang
penurunan berat badan yang agak cepat
simptom palpitasi, kekejangan otot dan cepat letih.

Laporan makmal sendiri menandakan Hb 5.6 sebagai critical result, manakala calcium 1.46 mmol/L juga ditandakan critical.

Jadi, bagi saya isu utama sekarang bukan semata-mata “bagaimana hendak naikkan eGFR”.

Prioriti sebenar ialah:

Hb 5.6 g/dL
Calcium 1.46 mmol/L + simptom palpitasi/kekejangan
CKD G5 dengan eGFR 3
Proteinuria berat
Phosphate 2.25 mmol/L
kemungkinan besar CKD-MBD yang signifikan
risiko cardiovascular yang tinggi
menentukan sama ada beliau sudah memerlukan renal replacement therapy atau mempunyai indication klinikal lain untuk dialysis.

2. FUNGSI BUAH PINGGANG

Creatinine

1,149 µmol/L

Julat makmal: 49–90 µmol/L.

Ini sangat tinggi.

eGFR

3 mL/min/1.73 m²

Ini berada dalam:

G5 — kidney failure / severely decreased GFR

KDIGO mengklasifikasikan G5 sebagai eGFR <15 mL/min/1.73 m². (KDIGO)

Ini juga selari dengan keputusan 1 Julai 2026:

creatinine 1,195
eGFR 3
urea 38.6

Jadi ini bukan satu bacaan terpencil yang baru berlaku.

Creatinine masih sekitar 1,149 µmol/L selepas kira-kira 7 minggu.

Urea

26.5 mmol/L

Sangat tinggi.

Dalam konteks eGFR 3, ini konsisten dengan keupayaan renal clearance yang sangat teruk.

Tetapi satu perkara sangat penting

eGFR 3 tidak bermaksud pesakit semestinya perlu dialysis berdasarkan nombor tersebut sahaja.

Keputusan memulakan dialysis bergantung kepada keseluruhan keadaan:

uraemic symptoms
refractory hyperkalemia
metabolic acidosis
fluid overload
uncontrolled hypertension
nutritional deterioration
pericarditis
encephalopathy
dan keadaan klinikal keseluruhan.

Namun dengan eGFR 3 + oedema + severe biochemical abnormalities + severe anemia + hypocalcemia, status renal replacement therapy perlu dinilai segera oleh nephrologist.

3. PROTEIN / ALBUMIN DALAM URIN

Urinalysis menunjukkan:

Protein 3+
Blood 1+
RBC 15/µL
urine berbuih
sejarah proteinuria tinggi
sejarah kidney biopsy.

Ini sangat penting.

Tetapi kita belum boleh menentukan A1/A2/A3 secara rasmi

KDIGO menggunakan urine ACR:

A1 <30 mg/g
A2 30–299 mg/g
A3 ≥300 mg/g. (KDIGO)

Kita tidak mempunyai ACR/PCR dalam laporan ini.

Jadi:

Data ACR belum tersedia dan perlu diperiksa.

Protein 3+ memang menunjukkan proteinuria yang bermakna, tetapi 3+ tidak boleh ditukar secara tepat kepada ACR hanya berdasarkan dipstick.

Adakah nephrotic-range?

Belum boleh disahkan.

Untuk menentukan nephrotic-range proteinuria, kita perlukan kuantifikasi seperti:

UPCR/PCR
UACR
atau 24-hour urine protein jika diperlukan.

Memandangkan pesakit mempunyai:

protein 3+ + oedema + urine berbuih + sejarah proteinuria tinggi

glomerular disease perlu diberi perhatian serius.

Lebih-lebih lagi beliau pernah menjalani kidney biopsy.

Saya akan cuba mendapatkan laporan biopsy lama kerana ia mungkin jauh lebih informatif daripada sekadar melihat creatinine sekarang.

4. ANEMIA — ISU PALING MENDESAK

Hb = 5.6 g/dL

Ini adalah critical.

Ini bukan anemia ringan.

Parameter:

Hb 5.6
RBC 2.15
Hct 18%
MCV 82 fL
MCH 26 pg
MCHC 32
RDW 14.6%
platelet normal 254.

Corak anemia

MCV masih normal:

82 fL

tetapi MCH rendah:

26 pg

Ini memberikan gambaran normocytic dengan hypochromic tendency.

Dalam CKD G5, anemia CKD sangat munasabah.

Tetapi kita tidak boleh menganggap Hb 5.6 semata-mata disebabkan CKD.

Perlu cari faktor lain.

Differential yang perlu dipertimbangkan

anemia akibat advanced CKD / kekurangan erythropoietin
iron deficiency
functional iron deficiency
chronic inflammation
blood loss
menstrual blood loss
nutritional deficiency
B12/folate deficiency
kombinasi beberapa faktor.

Beliau masih datang haid.

Walaupun beliau menafikan pendarahan luar biasa, menstrual blood loss masih relevan.

Data yang MESTI dilengkapkan

Saya mahu:

ferritin
TSAT
serum iron
TIBC/transferrin
reticulocyte count
B12
folate
CRP
peripheral blood film
jika sesuai, LDH, bilirubin, haptoglobin.

KDIGO 2026 menekankan penilaian anemia dan iron deficiency secara sistematik sebelum dan semasa rawatan. (KDIGO)

Tetapi ada perkara lebih penting

Dengan Hb 5.6 g/dL, saya tidak akan cuba menyelesaikan masalah ini melalui pemakanan sahaja.

Ini memerlukan penilaian perubatan segera.

Doktor/nephrologist perlu menentukan sama ada beliau memerlukan:

iron therapy
IV iron jika indicated
ESA jika indicated
dan/atau transfusion berdasarkan keadaan klinikal.

Jangan mula ESA atau iron dos tinggi sendiri.

5. ELECTROLYTES & MINERAL

Potassium = 5.1 mmol/L

Ini berada di had atas julat makmal.

Dalam pesakit G5, saya anggap ini sebagai:

borderline high / hyperkalemia tendency

tetapi belum merupakan hyperkalemia teruk.

Yang menarik ialah beliau:

makan plant-based
makan buah ±500 g/day
pernah diberitahu potassium tinggi
pernah diarahkan low-potassium diet
menggunakan “garam bukit”
mengambil beberapa ubat.

Kita perlu lihat konteks.

Saya tidak akan terus menyuruh beliau berhenti makan buah dan sayur.

Perlu semak dahulu:

ubat
potassium additives
salt substitute
constipation
metabolic acidosis
dietary pattern sebenar.

Walaupun “garam bukit” bukan potassium chloride, jumlah sodium masih perlu dikawal.

6. CALCIUM — CRITICAL

Calcium = 1.46 mmol/L

Julat makmal:

2.18–2.60 mmol/L.

Ini sangat rendah dan dilabelkan:

CRITICAL RESULT.

Albumin pula:

38 g/L

Jadi hypoalbuminemia tidak menerangkan keputusan calcium ini.

Secara kasar, pembetulan calcium berdasarkan albumin tidak akan menjadikan 1.46 normal.

Ini perlu diberi keutamaan tinggi.

Pesakit juga melaporkan:

kekejangan otot
jantung berdebar
cepat letih.

Hypocalcemia yang signifikan boleh mempunyai implikasi neuromuscular dan cardiac.

Saya akan cadangkan:

penilaian perubatan segera terhadap calcium tersebut, bukan sekadar menambah makanan tinggi calcium.

Pemeriksaan lanjut

repeat total calcium
ionized calcium
magnesium
phosphate
intact PTH
25-OH vitamin D
ALP
ECG jika ada palpitations / clinical concern.

7. PHOSPHATE

Phosphate = 2.25 mmol/L

Julat:

0.78–1.65 mmol/L.

Jelas tinggi.

Dalam CKD G5 ini sangat konsisten dengan CKD-MBD.

Lebih menarik:

calcium rendah + phosphate tinggi

Ini merupakan kombinasi yang sangat penting untuk disiasat bersama:

PTH
vitamin D
ALP
calcium
phosphate.

Saya tidak akan memberi arahan “stop semua plant phosphorus”.

Perlu bezakan:

phosphorus naturally occurring

daripada

phosphate additives.

Tetapi dalam keadaan phosphate sudah 2.25, dietary phosphorus memang perlu diuruskan dengan lebih teliti.

Keutamaan:

processed food
phosphate additives
makanan ultra-processed
minuman/produk dengan phosphate additives.

Kemudian barulah individualized adjustment terhadap sumber phosphorus semula jadi.

8. CKD-MBD

Setakat ini kita mempunyai:

CKD G5
calcium 1.46 ↓↓↓
phosphate 2.25 ↑
ALP 107 — normal
vitamin D — tiada
PTH — tiada.

Ini belum cukup untuk menentukan phenotype CKD-MBD.

Tetapi keadaan ini sangat mencurigakan untuk gangguan mineral-bone metabolism yang signifikan.

Pemeriksaan yang saya anggap penting

intact PTH
25-OH vitamin D
ionized calcium
magnesium
repeat phosphate
ALP trend.

Jangan mengambil calcium/vitamin D dalam dos tinggi secara automatik sebelum keputusan ini diketahui.

Beliau memang mengambil “kalsium”, tetapi kita tidak tahu:

jenis calcium
dos
berapa kali sehari
bila diambil berbanding makanan
sebab ia diberikan.

Ini perlu diketahui.

9. CARDIOVASCULAR & LIPID

Profil lipid:

Total cholesterol 5.6
LDL 4.0
HDL 0.9
non-HDL 4.7
TG 1.8
TC/HDL ratio 6.2

Kesemuanya tidak ideal.

Untuk pesakit CKD G5, ini penting kerana cardiovascular disease merupakan salah satu risiko utama.

ApoB

ApoB tidak diperiksa.

Memandangkan LDL/non-HDL tinggi, ApoB boleh memberikan maklumat tambahan tentang burden aterogenik.

Saya akan pertimbangkan:

ApoB + repeat fasting lipid profile

jika doktor merasakan ia membantu risk stratification.

Diet

Whole-food plant-based diet berpotensi membantu:

LDL
non-HDL
saturated fat
fibre
weight management.

Tetapi dengan LDL 4.0 dalam CKD G5, jangan memberi gambaran bahawa diet sahaja pasti mencukupi.

Perlu dibincangkan dengan doktor/nephrologist tentang lipid-lowering therapy yang sesuai.

10. METABOLIC HEALTH

Glucose

4.6 mmol/L

Normal.

HbA1c

4.6%

Normal.

Jadi tiada bukti diabetes daripada data ini.

Tetapi terdapat satu caveat penting:

Dengan Hb 5.6 g/dL, HbA1c boleh menjadi kurang boleh dipercayai kerana perubahan lifespan RBC/transfusion/erythropoiesis boleh mempengaruhi HbA1c.

Jadi saya tidak akan menggunakan HbA1c 4.6% sebagai satu-satunya bukti keadaan glycemic jangka panjang.

11. URIC ACID

Uric acid:

0.74 mmol/L

≈ 12.4 mg/dL

Ini tinggi.

Dalam CKD G5, reduced renal urate clearance merupakan kemungkinan utama.

Tetapi hyperuricemia perlu dilihat bersama:

gout
uric acid trend
stone history
diet
medications
volume status.

Saya tidak akan terus menganggap beliau memerlukan urate-lowering medication tanpa mengetahui sama ada terdapat clinical indication.

12. URINALYSIS

Keputusan:

Protein 3+
Blood 1+
RBC 15/µL
WBC nil
nitrite negative
glucose negative
ketone negative
crystals nil
casts nil
bacteria occasional.

Ini tidak kelihatan seperti UTI klasik kerana:

WBC nil
nitrite negative
tiada simptom UTI diberikan.

Hematuria perlu dinilai dalam konteks:

menstruation
glomerular disease
stone
urological causes.

Jika sampel diambil ketika haid, RBC urin mungkin tercemar.

Jadi tarikh/kitaran haid ketika urine sample perlu diketahui.

13. LIVER & OTHER FINDINGS

Liver profile secara umum tidak menunjukkan masalah besar:

albumin 38
total protein 78
AST 13
ALT 8
GGT 14
ALP 107
bilirubin <3
FIB-4 0.65.

ALT sedikit rendah tetapi bukan isu utama dalam kes ini.

Fokus utama jelas pada renal, anemia, calcium/phosphate dan cardiovascular risk.

14. STATUS PEMAKANAN

Ini bahagian yang sangat menarik.

Berat:

85 kg → 74 kg dalam 6–12 bulan
80 kg → 74 kg dalam 3 bulan
pesakit sendiri melaporkan turun 10 kg dalam 2 bulan.

Tinggi 156 cm.

BMI semasa:

≈30.4 kg/m²

Jadi beliau masih dalam kategori obes berdasarkan BMI.

Tetapi:

Jangan melihat BMI sahaja.

Penurunan berat badan yang cepat pada CKD G5 perlu dibezakan antara:

intentional fat loss
fluid loss
muscle loss
reduced intake
uraemia-related anorexia
dietary restriction berlebihan.

Beliau baru mengamalkan plant-based diet selama ±1 bulan dan melaporkan:

legumes/tofu/tempeh hanya 10 g/day
sayur ±200 g
buah ±500 g
tiada lauk
menu utama nasi + sayur rebus + sambal + bihun.

Ini menimbulkan satu kebimbangan:

Risiko protein/energy intake terlalu rendah.

Saya tidak mahu pesakit ini menjadi terlalu restrictive kerana takut potassium/phosphate.

Dalam CKD G5, kita perlu mencapai keseimbangan:

cukup tenaga + protein yang sesuai + micronutrients

tanpa excessive protein.

15. PROTEIN — PERLU DISESUAIKAN

Berdasarkan arahan anda, sasaran sekitar 0.8 g/kg/day merupakan titik permulaan munasabah bagi CKD yang tidak menjalani dialysis, tetapi status dialysis pesakit ini mesti dipastikan terlebih dahulu.

Jika menggunakan 74 kg secara kasar:

0.8 × 74 ≈ 59 g protein/day

Tetapi saya tidak akan menetapkan 59 g sebagai sasaran muktamad sebelum mengetahui:

actual dry weight
dialysis status
nutritional status
muscle mass
appetite
dietary intake sebenar.

Jika beliau sedang menjalani dialysis, keperluan protein adalah berbeza.

Dan jika beliau tidak dialysis tetapi mengalami malnutrition, protein restriction yang terlalu agresif juga boleh merugikan.

16. POTASSIUM — JANGAN TERUS “BAN” BUAH

Buah 500 g/day memang agak banyak untuk seseorang dengan eGFR 3 dan potassium 5.1.

Tetapi saya tidak akan membuat keputusan hanya berdasarkan jumlah buah.

Perlu buat food recall yang lebih terperinci:

jenis buah
saiz setiap portion
sayur
sambal
minuman
processed food
seasoning
salt substitute
potassium additives.

Potassium 5.1 ialah signal untuk individualization, bukannya alasan automatik untuk menghapuskan semua plant foods.

17. SODIUM & FLUID

Pesakit:

minum ±1 L/day
pernah diberi fluid restriction
oedema
BP sekitar 140/90
urine 6 kali/day
urine output dikatakan tidak berkurang.

Saya tidak akan menyuruh beliau minum lebih banyak secara automatik.

Dalam G5 dengan oedema, fluid management perlu bergantung kepada:

urine output
interdialytic weight jika dialysis
sodium
oedema
BP
cardiac status
nephrologist’s fluid prescription.

Untuk sodium, prinsip KDIGO sekitar <2 g sodium/day (<5 g salt/day) masih relevan dan perlu diterjemahkan kepada makanan Malaysia.

18. BP

BP biasa:

140/90 mmHg

Masih tinggi untuk pesakit CKD berisiko sangat tinggi.

Beliau mengambil:

felodipine
metoprolol.

Tetapi kita tidak mempunyai:

home BP log
orthostatic BP
pulse
dose setiap ubat.

Dan yang sangat penting:

Proteinuria berat

Perlu semak sama ada beliau pernah mengambil:

ACE inhibitor / ARB

dan jika tidak, mengapa.

Dengan eGFR 3 dan potassium 5.1, keputusan RAS blockade perlu sangat individualized oleh nephrologist; jangan mula sendiri.

19. UBAT & SUPPLEMENT

Dilaporkan:

Ubat

felodipine
metoprolol
calcium

Supplement

“Renaldy”
“Plavo”

Saya perlukan gambar label atau nama penuh + dos kedua-dua supplement.

Saya tidak mahu menganggap kandungan berdasarkan nama sahaja.

Ini sangat penting dalam CKD G5 kerana supplement boleh mengandungi:

potassium
phosphorus
magnesium
calcium
herbs
high-dose vitamins
ingredients yang renal clearance-nya bermasalah.

20. APA YANG PALING MEMBIMBANGKAN

Saya susun seperti berikut.

PRIORITI 1 — Hb 5.6 g/dL

Ini critical.

Perlu penilaian perubatan segera.

PRIORITI 2 — Calcium 1.46 mmol/L

Critical, terutama dengan:

palpitations
muscle cramps.

Perlu repeat/confirm dan clinical assessment segera.

PRIORITI 3 — CKD G5, eGFR 3

Ini menunjukkan kidney function yang sangat teruk dan memerlukan nephrology follow-up rapat.

PRIORITI 4 — Proteinuria 3+ + oedema + haematuria

Perlu quantification dan review punca glomerular disease.

Laporan biopsy lama sangat berharga.

PRIORITI 5 — CKD-MBD

Calcium rendah + phosphate tinggi.

Perlu PTH, vitamin D, magnesium dan ionized calcium.

PRIORITI 6 — Severe cardiovascular risk profile

LDL 4.0 + HDL 0.9 + non-HDL 4.7.

PRIORITI 7 — Potassium 5.1

Belum extreme, tetapi memerlukan pemantauan dan dietary/medication review.

21. PEMAKANAN — WHOLE-FOOD PLANT-POWERED KIDNEY DIET

Saya tidak akan membatalkan plant-based diet secara automatik.

Tetapi diet sekarang perlu diubah daripada:

“plant-based tetapi terlalu restrictive”

kepada:

individualized plant-powered kidney diet.

Fokus:

Kekalkan

sayur
buah dalam portion yang sesuai
whole grains dalam portion sesuai
legumes/tempeh/tofu dalam jumlah yang dirancang
fibre
makanan minimally processed.

Kurangkan

garam berlebihan
sambal yang tinggi sodium jika menggunakan banyak garam/seasoning
makanan restoran
ultra-processed food
phosphate additives
processed foods dengan potassium additives.

Jangan buat

zero protein
zero fruit
zero vegetable
zero legumes
excessive fasting
very-low-calorie diet
“detox kidney”
supplement untuk “cuci buah pinggang”.

22. SUPPLEMENT

Buat masa ini saya tidak akan menambah supplement baru sebelum kita mengetahui:

ferritin
TSAT
B12
folate
vitamin D
PTH
magnesium
full supplement labels.

Calcium supplement yang sedang diambil juga perlu disemak dari segi:

elemental calcium
dose
indication
timing.

Walaupun calcium darah sangat rendah, jangan menganggap penyelesaian hanya dengan menaikkan dos calcium oral kerana puncanya perlu dikenal pasti.

23. PEMERIKSAAN LANJUT YANG SANGAT SAYA CADANGKAN

Sangat penting / segera

Anemia

CBC repeat
peripheral blood film
ferritin
TSAT
serum iron
TIBC/transferrin
reticulocyte count
B12
folate
CRP

Calcium/phosphate

repeat calcium
ionized calcium
phosphate
magnesium
intact PTH
25-OH vitamin D
ALP
ECG jika palpitations/clinical concern.

Kidney/proteinuria

UACR
UPCR/PCR
repeat urinalysis
urine microscopy
urine culture jika clinically indicated.

CKD progression/management

bicarbonate/CO₂
sodium
potassium
chloride
urea
creatinine/eGFR.

Cardiovascular

fasting lipid profile
ApoB
BP home monitoring
ECG jika palpitations.

Sangat bernilai

Dapatkan laporan kidney biopsy lama.

Itu mungkin membantu menjawab:

Apakah sebenarnya penyakit yang menyebabkan CKD beliau?

24. PERKARA YANG MASIH BELUM KITA TAHU

Beberapa data penting tidak tersedia.

Jangan menganggapnya normal.

Antaranya:

ACR
PCR
PTH
vitamin D
magnesium
bicarbonate
ferritin
TSAT
iron
B12
folate
reticulocyte
CRP
ApoB
cystatin C
TSH/Free T4
dry weight
dialysis status
kidney biopsy diagnosis.

25. PELAN 0–4 MINGGU

Tetapi untuk pesakit ini saya akan ubah sedikit:

0–24 JAM / SEGERA

Jangan jadikan diet sebagai intervensi utama dahulu.

Pesakit perlu menghubungi/berjumpa doktor atau nephrologist dengan segera kerana:

Hb 5.6
calcium 1.46
eGFR 3
symptomatic palpitations/cramps.

Minggu 1

Lengkapkan:

anemia work-up
calcium/PTH/vitamin D/Mg
ACR/PCR
bicarbonate
medication review
supplement review
dialysis status assessment.

Minggu 2–4

Selepas isu kritikal ditangani:

bina renal meal plan
kawal sodium
individualize potassium
control phosphorus
pastikan adequate calories
pastikan protein tidak terlalu rendah
mula activity yang selamat mengikut keadaan klinikal.

26. PELAN 1–3 BULAN

Fokus kepada:

anemia management
calcium/phosphate/PTH control
BP optimization
proteinuria management
cardiovascular risk reduction
nutritional adequacy
dialysis planning jika appropriate
monitor weight dan muscle mass.

27. TARGET PEMANTAUAN

Target perlu individualized oleh nephrologist, tetapi parameter yang perlu diikuti ialah:

Hb
ferritin
TSAT
calcium
ionized calcium
phosphate
PTH
vitamin D
potassium
bicarbonate
urea
creatinine/eGFR
ACR/PCR
BP
body weight
oedema
lipid profile.

Jangan menggunakan “naikkan eGFR” sebagai satu-satunya target.

Pada eGFR 3, lebih penting ialah:

mengurangkan komplikasi, mengawal progression jika masih ada renal reserve, dan memastikan pesakit mendapat renal replacement therapy apabila clinically indicated.

KDIGO sendiri menggunakan pendekatan yang lebih luas terhadap CKD—cause, GFR dan albuminuria—bukan eGFR semata-mata. (KDIGO)

28. RED FLAGS — BILA PERLU RAWATAN SEGERA

Dalam kes ini saya mahu pesakit tahu bahawa perkara berikut tidak patut ditunggu di rumah:

sesak nafas
sakit dada
pengsan
kekeliruan
kelemahan yang sangat teruk
palpitations yang berterusan/teruk
kekejangan otot yang teruk
muntah berterusan
bengkak semakin cepat
urine menjadi sangat sedikit
tekanan darah sangat tinggi
simptom uraemia seperti mengantuk/keliru yang luar biasa.

Dengan Hb 5.6 dan calcium 1.46, saya sendiri tidak akan menunggu sehingga simptom menjadi teruk sebelum mendapatkan penilaian doktor.

29. RINGKASAN 10 PERKARA PALING PENTING

1. eGFR 3 = CKD G5, sangat lanjut.

2. Creatinine 1,149 µmol/L dan urea 26.5 mmol/L menunjukkan renal clearance sangat teruk.

3. Hb 5.6 g/dL ialah critical dan anemia perlu dinilai/dirawat secara perubatan, bukan diet sahaja.

4. Calcium 1.46 mmol/L ialah critical, lebih-lebih lagi kerana ada palpitations dan muscle cramps.

5. Phosphate 2.25 mmol/L tinggi dan bersama calcium rendah menimbulkan kebimbangan CKD-MBD.

6. Protein urin 3+ + oedema + urine berbuih + sejarah proteinuria memerlukan quantification dengan ACR/PCR dan review nephrology.

7. Potassium 5.1 memerlukan pemantauan tetapi bukan alasan automatik untuk menghapuskan semua buah dan sayur.

8. LDL 4.0, HDL 0.9 dan non-HDL 4.7 menunjukkan cardiovascular risk yang tinggi.

9. Penurunan berat badan yang cepat perlu dinilai untuk memastikan ia bukan muscle/energy loss atau akibat penyakit/uraemia.

10. Matlamat rawatan tidak seharusnya hanya “menaikkan eGFR”; pada eGFR 3, fokus perlu kepada mengawal komplikasi, proteinuria, anemia, mineral-bone disorder, cardiovascular risk, pemakanan dan menentukan keperluan renal replacement therapy.

30. PELAN TINDAKAN PESAKIT MULAI HARI INI

Saya akan ringkaskan kepada langkah praktikal:

Langkah 1 — Dapatkan penilaian doktor/nephrologist dengan segera.
Bawa laporan ini dan beritahu doktor bahawa Hb ialah 5.6 dan calcium 1.46.

Langkah 2 — Jangan cuba merawat Hb 5.6 dengan makanan sahaja.

Langkah 3 — Jangan tambah dos calcium atau supplement lain sendiri.

Langkah 4 — Jangan menghentikan semua buah, sayur atau legumes secara membuta tuli.

Langkah 5 — Jangan meningkatkan pengambilan air secara paksa, terutama kerana ada oedema dan pernah diberi fluid restriction.

Langkah 6 — Minta pemeriksaan ferritin + TSAT + B12 + folate + reticulocyte + CRP.

Langkah 7 — Minta calcium diulang bersama ionized calcium, magnesium, PTH dan vitamin D.

Langkah 8 — Minta UACR/UPCR untuk mengukur tahap sebenar proteinuria.

Langkah 9 — Dapatkan laporan kidney biopsy lama.

Langkah 10 — Selepas keadaan kritikal distabilkan, barulah kita bina pelan plant-powered renal diet yang lebih tepat berdasarkan berat kering, dialysis status, potassium, phosphate, proteinuria dan nutritional status.

Penilaian keseluruhan saya

Saya melihat kes ini sebagai CKD G5 dengan beberapa komplikasi serius yang aktif, bukan sekadar “creatinine tinggi”.

Yang paling penting ialah Hb 5.6 + calcium 1.46 + eGFR 3. Ketiga-tiga perkara ini mengubah priority rawatan dengan ketara.

Dan saya sangat berhati-hati dengan matlamat pesakit untuk “naikkan eGFR”. Pada tahap G5, kita tidak patut menjanjikan bahawa diet atau supplement akan menaikkan eGFR secara bermakna. Sasaran yang lebih realistik ialah menangani komplikasi, mencari punca proteinuria/CKD, melindungi renal function yang masih ada, dan memastikan rawatan nephrology yang tepat pada masanya. KDIGO 2024 sendiri menekankan penilaian berdasarkan cause–GFR–albuminuria serta pengurusan komplikasi dan risiko progression. (KDIGO)

Satu perkara yang saya sangat mahu kita buat sebelum merangka meal plan: dapatkan status dialysis beliau dan laporan kidney biopsy lama, kerana dua maklumat itu boleh mengubah dengan ketara strategi protein, mineral, potassium, fluid dan keseluruhan pelan pemakanan.